Przejdź do treści
Janosik schronów Otwórz mapę

Poradnik

Plecak ewakuacyjny: co spakować i gdzie go trzymać

, 6 min czytania

Plecak ewakuacyjny to podręczny zestaw rzeczy, który pozwala przetrwać mniej więcej 72 godziny poza domem1. Według rządowego Poradnika bezpieczeństwa ma go mieć każdy domownik, także dziecko2. Poniżej lista rzeczy z oficjalnych stron, podzielona na grupy, z tym, o czym ludzie zapominają, i z różnicami między instytucjami.

Co dokładnie zalecają instytucje?

Pięć stron, które otworzyliśmy, dotyczy wprost plecaka albo zapasów: trzy strony Poradnika bezpieczeństwa na gov.pl (Ewakuacja, Plan na kryzys, Długotrwały brak prądu), strona Rządowego Centrum Bezpieczeństwa (RCB) oraz artykuł Komendy Wojewódzkiej PSP w Poznaniu. Zalecenia są zgodne co do sedna, ale listy nie są identyczne i żadna nie podaje jednej, urzędowej normy dla wszystkich rzeczy. Dlatego niżej przy spornych punktach podajemy, kto co pisze.

Co spakować do plecaka ewakuacyjnego?

Poradnik bezpieczeństwa na stronie o ewakuacji wymienia kolejne grupy rzeczy2. Dopisujemy do nich pozycje z list RCB i PSP31, zaznaczając, skąd pochodzą.

Woda i jedzenie

Zdrowie i higiena

Dokumenty i pieniądze

Światło, łączność i energia

Narzędzia i orientacja w terenie

Ubranie i ochrona przed zimnem

Jedna rzecz osobista

Poradnik zaleca włożyć „ważną rzecz osobistą”, na przykład zdjęcie albo pamiątkę rodzinną2. To pozycja, której nie ma na typowych listach z portali, a wyjaśnia, po co taka lista w ogóle jest: ma pomóc w kilka minut opuścić dom bez poczucia, że zostawia się wszystko.

Czy zapas w domu to to samo co plecak?

Nie. To dwie rzeczy z dwoma zadaniami.

Plecak jest na wyjście: zabierasz go i idziesz pieszo albo jedziesz. Zapas domowy jest na zostanie: gdy nie ma prądu, wody z sieci albo sklepy nie działają. Poradnik bezpieczeństwa mówi wprost, że zapasy domowe mają wystarczyć na minimum 3 dni i trzeba je regularnie przeglądać4. Strona o długotrwałym braku prądu dodaje konkret: żywność gotowa do spożycia, na przykład konserwy, suchary i batony, oraz woda w ilości co najmniej 3 litrów dziennie na osobę5.

Ile wody na osobę?

Tu instytucje podają różne liczby, więc pokazujemy obie. Poradnik bezpieczeństwa w części o braku prądu: co najmniej 3 litry dziennie na osobę, czyli dla jednej osoby na 3 dni około 9 litrów w domu5. Artykuł PSP w Poznaniu o plecaku: „ok. 4 litrów” wody w plecaku1. Strona nie mówi, na ile osób ani dni to ma starczyć, więc nie wolno z tego liczyć normy dziennej. Plecak jest też zwykle lżejszy od zapasu stałego, bo trzeba go unieść. Rozsądnie jest więc potraktować te 4 litry jako minimum na początek drogi i dodać filtr albo tabletki, które poradnik wymienia osobno2.

Ile dni?

Krajowe źródła mówią o trzech dobach: PSP w Poznaniu pisze, że plecak ma zapewnić funkcjonowanie przynajmniej 72 godziny1, a Plan na kryzys każe mieć zapasy domowe na minimum 3 dni4. Strona RCB wspomina o żywności „na kilka dni”3 i tej rozbieżności nie rozstrzygamy: trzy doby to wartość, która powtarza się u najwięcej autorów.

O czym ludzie zapominają?

Pozycje, które z listy najłatwiej wypadają, a które oficjalne strony wymieniają wprost:

  1. Kopie dokumentów na pendrivie i papierowe oryginały w jednym miejscu2.
  2. Leki osobiste. Każdy domownik ma swoje, a nie tylko ogólną apteczkę2. Termin ważności sprawdza się razem z jedzeniem1.
  3. Gotówka w różnych nominałach, zalecana także na czas braku prądu25.
  4. Ładowarka, kabel i powerbank2.
  5. Radio na baterie lub na korbkę2.
  6. Drukowane mapy2.
  7. Zapasowe baterie do latarki i radia2.

Jak spakować dzieci, osoby starsze i zwierzęta?

Dzieci. Każdy domownik ma mieć własny plecak, nawet dzieci2. Przed wyjściem trzeba sprawdzić, czy dzieci mają przy sobie dane kontaktowe opiekuna i informacje medyczne2. Plan na kryzys zaleca też identyfikatory z imieniem, nazwiskiem i numerem telefonu kontaktowego dla dzieci i seniorów4.

Osoby starsze. Oficjalne strony nie mają dla nich osobnej listy. Poza identyfikatorem z numerem kontaktowym4 zostają leki osobiste z listy ogólnej2. Czego nie wiemy: ile mogą unieść i jakie pomoce (okulary, aparat słuchowy, baterie do niego) warto dopisać. Tego żadna z otwartych przez nas stron nie rozstrzyga, więc dopisz to sam według potrzeb osoby.

Zwierzęta. Poradnik zaleca pamiętać o zwierzętach, a jeśli ich ewakuacja nie jest możliwa, zabezpieczyć je oraz zapewnić jedzenie i wodę2. Plan na kryzys: zwierzęta zaczipować albo oznakować4. Karmy ani miski na żadnej z tych stron nie ma na liście; to rzecz do dopisania.

Gdzie trzymać plecak?

W łatwo dostępnym miejscu, tak by dało się go szybko zabrać; PSP dodaje, że warto mieć dodatkowe plecaki w pracy i w samochodzie1. Raz na jakiś czas trzeba sprawdzić terminy ważności żywności, leków i wody oraz sprawność sprzętu1. Praktycznie: przy wejściu do mieszkania, nie w piwnicy ani na strychu. Plecak, do którego trzeba schodzić trzy piętra, nie jest podręczny.

Plan rodzinny: gdzie się spotkacie i dokąd pójdziecie?

Plan na kryzys każe opracować rodzinny plan na wypadek kryzysu. Ma zawierać dane kontaktowe oraz miejsca i terminy spotkań, w okolicy i poza miejscowością, na wypadek gdy domownicy się rozdzielą i nie będą mieli łączności4. Tę samą stronę kończy zalecenie, żeby sprawdzić, gdzie jest najbliższe miejsce schronienia4. Co robić, gdy zawyje syrena, opisuje tekst o sygnałach alarmowych.

Tu przydaje się Janosik schronów, w granicach tego, co zawiera. W rejestrze Komendy Głównej PSP jest 88 222 punkty schronienia (stan 7 listopada 2026), z czego 19 765 punktów ma być dostępnych całą dobę6. Dlatego warto znać dwa adresy: najbliższy punkt i najbliższy całodobowy. Alarm pokazuje najbliższe punkty od pozycji telefonu i ma tryb tylko dla całodobowych. Działa bez sieci, gdy rejestr jest już w pamięci telefonu. Jeśli wolisz zrobić to spokojnie przy stole, instrukcja szukania najbliższego schronu prowadzi przez listy adresów gmin. Ilu mieszkańców ma punkt bliżej niż 500 metrów, policzyliśmy w tekście jak daleko do schronu.

Czego tu nie wiemy?

Co zrobić dziś wieczorem?

  1. Sprawdź, czy masz trzy rzeczy, których najczęściej brakuje: pendrive z kopiami dokumentów, powerbank i radio na baterie.
  2. Zrób plan na kartce: gdzie się spotykacie, kto dzwoni do kogo, jaki jest numer osoby poza miastem.
  3. Znajdź w Alarmie najbliższy punkt i najbliższy całodobowy i wpisz oba adresy na kartkę przy plecaku. Wszystkie punkty z gminy sprawdzisz też na liście schronów.

Krótko

Co powinno być w plecaku ewakuacyjnym?
Według Poradnika bezpieczeństwa: woda i filtry lub tabletki do uzdatniania, żywność gotowa do jedzenia, apteczka i leki osobiste, dokumenty z kopią na pendrivie i gotówka, latarka, radio, telefon, powerbank i ładowarka, multitool, mapy drukowane, ubranie na pogodę, śpiwór i jedna rzecz osobista. Każdy domownik ma mieć własny plecak, także dziecko.
Na ile dni ma wystarczyć plecak ewakuacyjny?
Na około 72 godziny, czyli 3 doby; tyle przyjmuje PSP w Poznaniu. Zapasy domowe Poradnik bezpieczeństwa zaleca na minimum 3 dni. Strona RCB pisze o żywności na kilka dni, bez dokładnej liczby.
Ile wody na osobę zalecają instytucje?
Poradnik bezpieczeństwa w części o braku prądu podaje co najmniej 3 litry dziennie na osobę jako zapas domowy. Artykuł PSP w Poznaniu wymienia w plecaku ok. 4 litrów wody, bez informacji, na ile osób i dni. Dlatego w plecaku dodaje się filtr albo tabletki do uzdatniania wody.
Gdzie trzymać plecak ewakuacyjny?
W łatwo dostępnym miejscu, aby można go szybko zabrać. PSP radzi, by mieć dodatkowe plecaki w pracy i w samochodzie oraz sprawdzać terminy ważności jedzenia, leków i wody.

Przypisy

  1. Komenda Wojewódzka PSP w Poznaniu, „Plecak ewakuacyjny / bezpieczeństwa”: 72 godziny, woda ok. 4 litrów, kontrola terminów, dodatkowe plecaki w pracy i samochodzie, gov.pl (dostęp: 29 października 2026).
  2. Poradnik bezpieczeństwa, strona „Ewakuacja”: lista zawartości plecaka, zalecenia dla dzieci, zwierząt i dokumentów, gov.pl (dostęp: 29 października 2026).
  3. Rządowe Centrum Bezpieczeństwa, „Poradnik na czas kryzysu i wojny”: lista wyposażenia plecaka. Pełna lista jest na grafice, więc korzystamy z tekstu strony i opisu grafiki (butelka filtrująca z nowym filtrem, maski oddechowe lub ochronne), gov.pl (dostęp: 29 października 2026).
  4. Poradnik bezpieczeństwa, strona „Plan na kryzys”: zapasy domowe na minimum 3 dni, rodzinny plan, identyfikatory, zwierzęta, najbliższe miejsce schronienia, gov.pl (dostęp: 29 października 2026).
  5. Poradnik bezpieczeństwa, strona „Długotrwały brak prądu (blackout)”: zapas żywności i wody (min. 3 litry dziennie na osobę), gotówka w różnych nominałach, gov.pl (dostęp: 29 października 2026).
  6. Rejestr „Punkty schronienia w Polsce” Komendy Głównej PSP na dane.gov.pl (CC BY 4.0), w wersji projektu: /dane/punkty.json, metoda i źródła na stronie /dane; (dostęp: 29 października 2026).

Czytaj dalej

Wszystkie artykuły